به گزارش ایرنا ، خراسانشمالی استانی با سیمای روستایی است و ۴۴ درصد جمعیت آن در مناطق روستایی سکونت دارند؛ جمعیتی که بخش قابل توجهی از آنان برای دسترسی به خدمات عمومی، حمل محصولات کشاورزی و دامی و ارتباط با شهرها به راههای روستایی وابستهاند.
در چنین شرایطی، کیفیت و تابآوری راههای روستایی فقط یک موضوع عمرانی نیست؛ بلکه با زندگی روزمره مردم پیوند خورده است. جادهای که در روزهای عادی مسیر رفتوآمد روستاییان است، در زمان بارندگی شدید میتواند به گلوگاهی برای دسترسی به خدمات ضروری تبدیل شود.
خروش سیلابهای سال ۱۳۹۸ هنوز از خاطره مردم خراسانشمالی پاک نشده است؛ سیلابی که بخشهایی از زیرساختهای استان را درگیر کرد و در برخی مناطق، راههای ارتباطی روستاها را به مسیرهایی ناامن یا مسدود تبدیل کرد.
آن تجربه نشان داد که نبود پل و ابنیه فنی مناسب در مسیر رودخانهها و آبراههها، میتواند آثار یک بارندگی شدید را چند برابر کند.
وقتی آب از مسیر طبیعی خود عبور میکند و راه ارتباطی در برابر آن سازه مناسبی ندارد، جاده نخستین قربانی است؛ مسیری که با قطع آن، زنجیرهای از مشکلات برای روستاییان آغاز میشود.
دسترسی به پزشک و مراکز درمانی دشوار میشود، انتقال محصولات کشاورزی و دامی با مشکل روبهرو میشود، دانشآموزان ممکن است از رسیدن به مدرسه بازبمانند و امدادرسانی نیز با دشواری بیشتری انجام خواهد شد.
مدیرکل راهداری و حملونقل جادهای خراسانشمالی میگوید برای جلوگیری از قطع راههای روستایی و اختلال در تردد هنگام وقوع سیلاب، احداث ۳۴ پل خاص در محورهای روستایی استان ضروری است.
بیش از پنج هزار میلیارد ریال برای ساخت پلهای مورد نیاز راههای روستایی استان اعتبار لازم است
مهدی میقانی اظهار کرد: این پلها سازههایی خاص هستند که با هدف افزایش تابآوری محورهای روستایی در برابر سیلاب و روانآبها باید در نقاط مختلف استان احداث شوند.
وی افزود: برای اجرای این طرحها بیش از پنج هزار میلیارد ریال اعتبار نیاز است و با ساخت و بهرهبرداری از این ۳۴ پل، حدود ۷۰ درصد از مشکل و نگرانی موجود درباره بسته شدن راههای روستایی در زمان وقوع سیلاب برطرف خواهد شد.
این اعداد نشان میدهد مسئله فقط ساخت چند سازه بتنی در مسیر رودخانهها نیست؛ صحبت از حفظ ارتباط روستاهایی است که در زمان بحران، راه زمینی مهمترین مسیر دسترسی آنان به خدمات و امکانات محسوب میشود.
۱۱ پل؛ ساختهشده از ۱۳۹۹
البته در سالهای اخیر بخشی از عقبماندگیهای حوزه ابنیه فنی راههای روستایی جبران شده است.
میقانی گفت: از سال ۱۳۹۹ تاکنون ۱۱ دستگاه پل بزرگ، خاص و مهم در محورهای روستایی خراسانشمالی احداث و بهرهبرداری شده است.
این پلها در شهرستانهای مختلف استان ساخته شدهاند و برخی از آنها در مسیرهایی قرار دارند که در سالهای گذشته با مشکل عبور روانآب و سیلاب مواجه بودهاند.
ساخت ۳۴ پل میتواند حدود ۷۰ درصد از نگرانی قطع راههای روستایی در زمان سیلاب را کاهش دهد
رئیس اداره نظارت بر ساخت راههای فرعی و روستایی اداره کل راهداری و حملونقل جادهای خراسانشمالی نیز گفت: ارزش سرمایهگذاری برای این ۱۱ پل بیش از یکهزار و ۵۰۰ میلیارد ریال برآورد میشود و این طرحها دستکم پنج هزار نفر از جمعیت روستایی استان را پوشش دادهاند.
در کنار پلهای احداثشده، چهار پل خاص دیگر نیز در محورهای روستایی استان در حال ساخت است.
ابراهیم محمدزاده اظهار کرد: برای اجرای این چهار پروژه ۴۸۰ میلیارد ریال اعتبار اختصاص یافته است.
این طرحها شامل پل باکسی چهار دهانه در محور خرتوت-یموق شهرستان مانه، پل باکسی سه دهانه در محور پیرشهید شهرستان شیروان، پل باکسی چهار دهانه در محور قرهلر شهرستان بجنورد و پل باکسی ۶ دهانه در محور گراتی-صفیآباد شهرستان بام و صفیآباد است.
وی افزود: امسال نیز سه دستگاه پل خاص در محورهای روستایی استان با صرف ۴۰۰ میلیارد ریال اعتبار احداث و بهرهبرداری شده است.
پل باکسی ۱۱ دهانه در محور زو-قزلقان بجنورد، پل باکسی ۶ دهانه در محور تاجیک-تازهیاب سملقان و پل باکسی ۲ دهانه در محور اینچهسفلی-گوگدره سملقان از جمله این طرحها هستند.
خیران نیز در سالهای اخیر در این زمینه وارد میدان شدهاند. سه دستگاه پل بزرگ در محورهای روستایی امانلی، یکهسعود و گرکز در شهرستان راز و جرگلان با مشارکت خیران ساخته و تحویل شده است.
ارزش روز سرمایهگذاری خیران برای این سه پل ۴۵۰ میلیارد ریال اعلام شده است؛ مشارکتی که نشان میدهد رفع این مشکل تنها مطالبه دستگاههای اجرایی نیست و مردم مناطق روستایی نیز اهمیت آن را در زندگی روزمره خود لمس میکنند.
پیش از سیلاب باید کاری کرد
ساخت پل پس از وقوع سیلاب، دیگر پیشگیری نیست؛ آن زمان خسارت وارد شده، راه قطع شده و مردم با پیامدهای حادثه روبهرو هستند.
منطق اجرای ابنیه فنی مقاوم در مسیر رودخانهها و آبراههها این است که پیش از رسیدن بارشهای سنگین، نقاط آسیبپذیر شناسایی و ایمن شوند.
خاطره سیلاب ۹۸ هنوز زنده است؛ پاییز پرباران دوباره نگرانی از قطع راه روستاها را زنده کرده است
برای روستایی که تنها یک مسیر ارتباطی دارد، یک پل میتواند چیزی فراتر از یک سازه عمرانی باشد؛ پل میتواند راه رسیدن آمبولانس، انتقال محصول به بازار، رفتوآمد دانشآموزان و ارتباط خانوادهها با شهر باشد.
اکنون که پاییز از راه رسیده و احتمال بارشهای بیشتر مطرح است، دغدغه روستاهای دارای نقاط حادثهخیز دوباره پررنگ شده است؛ روستاهایی که خاطره سیلاب ۹۸ را فراموش نکردهاند و میدانند یک بارش سنگین میتواند راه ارتباطی آنان را با بیرون قطع کند.
۳۴ پل مورد نیاز، پنج هزار میلیارد ریال اعتبار میخواهد و طبق اعلام راهداری، تکمیل آنها میتواند حدود ۷۰ درصد از نگرانی مربوط به قطع راههای روستایی در زمان سیلاب را کاهش دهد.
اما پشت این اعداد، زندگی مردم جریان دارد؛ مردمی که برای رسیدن به شهر، درمان، مدرسه و بازار، به همین جادهها وابستهاند.
راههای روستایی خراسانشمالی روی لبه سیلاب ایستادهاند؛ جایی که فاصله میان یک بارندگی شدید و قطع ارتباط یک روستا، گاهی فقط یک پل است.